ఫొటోలు: తాజ్ మహల్ , ఆగ్రా

మా యాత్రా బస్సు ఆగ్రా చేరింది. తాజ్ మహల్ చూడబోతున్నాం. నాకు సాధారణమైన ఆసక్తి మినహా మరీ అంత ఉద్వేగం కలగలేదు. మానవ నిర్మాణాలు నన్ను మరీ అంత ఆకర్షించవు. అవి గొప్ప మానవ హృదయాల అభివ్యక్తి అయితే తప్ప. తాజ్ మహల్ ప్రేమకి మాత్రమే చిహ్నం కాదు.. హింసకి కూడా.. దాని నిర్మాణం నిమిత్తం ఎందరో మరణించారని చెబుతారు..

ముందుగా బస్సు దయాల్బాగ్ అన్నచోట ఆగింది.. అక్కడ రాధాస్వామి మందిరం పేరిట ఒక నిర్మాణం, కొంతవరకూ జరిగినది, ఉంది. దానిని చూడటానికి వెళ్ళాం మేమంతా.. విశాలమైన ఆ పూర్తికాని నిర్మాణంలో మేం అటూఇటూ తిరిగాం కాసేపు. తరువాత నా జీవితంలో, నా ఆంతరిక చైతన్యంలో ఎక్కడో ఇప్పటికీ సజీవంగా ఉన్న అనుభవం ఒకటి జరిగింది.

రుతుపవనాల ప్రభావంతో తొలివానలు కురుస్తున్న జూన్ నెలలొ, మేం ఆగ్రా చేరేసరికే మేఘావృతమైన ఆకాశం నుండి, ఉన్నట్లుండి బలమైన గాలులతో వాన కురవటం మొదలైంది. ఉధృతమైన గాలి, గాలి వెంట విసురుగా తోసుకువస్తున్న వానచినుకులు... తలుపులులేని ఆ విశాలమైన నిర్మాణంలో తమకు నచ్చినట్టల్లా పరుగులు తీస్తున్నాయి.. గాలి వెంటా, వాన వెంటా తోడుగా వచ్చిన శబ్దాలు.. మా అస్తిత్వాలను చెరిపేసి.. ఆ గదులు నిండిపోయేలా హూంకరిస్తున్నాయి... నువ్వు ప్రకృతి.. ఇది నీ అమాయకమైన విశ్వరూపం.. నేను నీ శక్తుల నుండి వచ్చాను.. మనిషిగా.. ఇప్పుడు నువ్వు నన్ను చుట్టుముట్టి.. నేనేమిటో నాకు తెలిసేలా .. నా అల్పమైన ఊహలన్నిటినీ చెదరగొడుతూ.. నన్ను నీలోకి రమ్మంటున్నట్టు.. నేను ఒక మట్టి ముద్దలా ఉండటం నీకూ ఇష్టం లేనట్టు, నాకూ ఇష్టం లేనట్టు.. ఏ యుగాలనాటి గాలి ఇది, వాన ఇది, ఉరుములివి.. మెరుపులివి.. నాలో ఏ అనాది శక్తుల్ని ఇవి మేల్కొలుపుతున్నాయి.. ఒక ప్రశాంత ఉద్వెగంతో నేను.. ఒక స్వచ్చమైన ఉద్వేగంతో ప్రకృతి.. కాసేపు మేం ఒకటి.. కాసేపు మేం వేరు.. విడిపోవటానికి కలవటం.. కలిసేందుకు విడిపోవటం.. ఇది క్రీడ.. ఇది లయ.. ఇది లయం.. క్రమంగా.. అకస్మాత్తుగా.. వానా, గాలీ తమ విశ్వరూపాన్ని ఉపసంహరించుకొన్నాయి.. ఎలా వచ్చిన గాలీ, వానా అలా వెళ్ళిపోయాయి.. ఇప్పుడు ఆకాశం ఏమీ ఎరగనట్టు, పసిపాప మొహంలా విప్పార్చుకొని చూస్తుంది.. ఒక చల్లదనం, స్వచ్చత ఆకాశాన్నీ, మబ్బుల్నీ, ఊరినీ, మనుషుల్నీ ఆక్రమించాయి..

అప్పుడు మా బస్సు తాజ్ మహల్ వైపు బయలుదేరింది.. తడితడి వీధులలో దిగి.. ఇంకా ఉండుండి సన్నగా పడుతున్న చినుకుల లో తడుస్తూ, ఒకటిరెండు ప్రాకారాలు దాటి, అకస్మాత్తుగా దూరంగా, నల్లని మేఘాల నేపథ్యంలో వెలుగుతున్న తాజ్ మహల్ ను మేం దర్శించాం.. నాకు దాని గురించి ఉన్న అనుకూల, ప్రతికూల భావాలన్నీ అదృశ్యమయ్యాయి.. దూరంగా.. మేఘాల నేపథ్యంలో తాజ్ మహల్ ఒక పసిపాపలా పారాడుతోంది.. ఈ పాలరాతి నిర్మాణం.. ఎక్కడో నాలోలోపలి స్వచ్చతను కోమలంగా తాకుతోంది.. ఇది ఎవరికోసం, ఎవరు, ఎవరితో కట్టించారు.. ఆ చరిత్రనిండా ఉన్న గులాబీలేమిటి, ముళ్ళేమిటి, వాటికి అంటిన నెత్తురేమిటి.. ఇవి ఇప్పుడు ముఖ్యం కాదు.. ఇది ఒక పాలరాతి నిర్మాణం.. పాలరాళ్ళను వెన్నముద్దల్ని చేసి మలిచిన శిల్పుల సౌందర్య స్పృహ, నైపుణ్యం.. వీటన్నిటిలోంచీ వినవస్తున్న ఒక అనాది జీవన గానం.. ఒక సౌందర్య ప్రవాహం.. అందంగురించి.. ఆశావహ జీవితంగురించి ఒక కాలం ప్రజలు మరొక కాలం ప్రజలకి రాసిన తెల్లని ప్రేమలేఖ....

చాలాసేపు ఆ నిర్మాణం చుట్టూ తిరిగి, ప్రక్కనే ప్రవహిస్తున్న సరయూ నదిని చూసి..
తాజ్ మహల్ నీ, రాధా స్వామి మందిరం వాననీ కళ్ళనిండా, హృదయం నిండా నింపుకొని..
ఆగ్రా విడిచి బయలుదేరాం..

అన్ని ఫొటోలనూ చూడడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.

ఫొటోలు: శ్రీ భీమ శంకరం, సహ్యాద్రి పర్వతాలు.

ప్రకృతిధర్మాన్ని అనుసరించి మనిషి సంచారజీవి ఏమో అనిపిస్తుంది. గమనించి చూస్తే, మనిషి సంచరిస్తున్నపుడు మనస్సు స్తిమితంగా ఉంటుంది. స్తిమితంగా ఒకచోట కూర్చున్నపుడు మనసు సంచరిస్తూ ఉంటుంది. అయితే తిరగటం కేవలం తిరగటం కోసమే అయినప్పటికంటే, ఉన్నతమైన గమ్యాన్ని చేరటానికి తిరుగుతున్నపుడు మనలో సాంద్రమైన ఉద్వేగం ఉంటుంది. మనిషి ఇల్లువిడిచి వెళుతున్నప్పటికంటే, బహుకాలం తరువాత తన ఇంటికి తిరిగి వెళుతున్నపుడు ఒక ఉద్వేగానికి లోనవుతాడు. 

ప్రపంచంతో కేవలం బౌద్ధిక (intellectual) సంబంధం మాత్రమే కాక, హృదయగతమైన సంబంధం కూడా మేలుకొన్నపుడు, ఈ సమస్తాన్నీ విభాగాలుచేసి చూడటం మాత్రమే కాక, అంతటినీ ఏకంచేసి చూడాలనే కాంక్ష కూడా కలుగుతుంది. అట్లా అంతటినీ ఒకటిగా చూసే క్రమంలో సమస్తాన్నీ కలిపి ఒకే పేరుతో పిలిస్తే, ఆ పేరే దైవం అని భావిస్తాను. విశ్వం, సృష్టి లేదా జీవితం అనే పూర్ణభావనలే పూర్తిగా హృదయం నుండి పలికినపుడు దైవంగా భావించబడతాయి. ఈ దైవభావం భయం సృష్టించే దైవం కాదు, ప్రేమ సృష్టించే దైవం. ఇది స్వార్ధసృష్టి కాదు, త్యాగసృష్టి. అహంకార సృష్టి కాదు, మానవీయ విలువల సృష్టి. 

కొన్ని పవిత్ర స్థలాలలో, జీవులలో ఆ ప్రేమస్వభావం శక్తివంతంగా వ్యక్తమౌతుంది. ఆయా స్థలాలనూ, మహాత్ములనూ దర్శించినపుడు, సాధారణజనులకు తమ హృదయంలోకి తామే మరొక అడుగు త్వరగా వేసినట్లు అనిపిస్తుంది. అనేకమంది తాము ఎందుకు యాత్ర్ర చేస్తున్నారో తెలియకుండానే చేసినా, వారిలోని మానవీయ స్పందనలనూ, స్వచ్ఛతనూ అనుసరించి వారు తమ అంతరంగంలోనికి వేగంగా ప్రయాణిస్తారు. ఎలాంటి మానసిక పరిపక్వతా లేకుండా, తమలోని స్వార్ధమనే మహాభూతానికి సేవచేయడానికే యాత్రలుచేసే మొరటు మనుషుల నడుమ, అరుదుగానైనా అలాంటి ఆర్తిగల కొందరుంటారు. బహుశా, ఆ అరుదైనవాళ్ళకోసమే ఆ పవిత్రక్షేత్రాలూ, మహాత్ములూ ఓరిమిగా ఎదురుచూస్తుంటారు. 

దైవాన్ని దర్శించడం అంటే తన మూలాన్ని, తన స్వగృహాన్ని దర్శించడం. అట్లాంటి భావంతో యాత్రకు బయలుదేరినప్పుడు, మనలో ఇంటికి చేరుతున్న ఉద్వేగం ఉంటుంది. తన తండ్రినీ, తల్లినీ చిరకాలపు వియోగం తరువాత దర్శించబోతున్న ఆర్తి ఉంటుంది. అంతేకాకుండా తానొక ప్రేమపూర్వకమైన సన్నిధిని చేరుతున్నానన్న స్పృహ వలన, దారివెంట తాను చూస్తున్న ప్రతిదీ ప్రేమమయమౌతుంది. దారివెంట తాను చూసిన ప్రకృతీ, జీవులూ, మానవులూ - సమస్తమూ, తాను చూడబోతున్న దివ్యత్వానికి సన్నిహితమైనవి అయినట్టూ, అవి అన్నీ తనను అక్కడికి చేర్చేందుకు దారిచూపుతున్నట్టూ అనిపిస్తుంది. కాలం నిండా పలుచని గాలిలా, మంచుతెరలా, వానజల్లులా ప్రేమ అలముకొన్నట్టుంటుంది. చివరకు ఆ దివ్యస్థానాలను చేరినప్పుడు హృదయం కరుగుతుంది, కళ్ళు సజలాలౌతాయి. గాఢమైన, లోతైన నిశ్శబ్దం లోపల మేలుకొంటుంది. బహుశా, యాత్ర ముగుస్తుంది.. 

దైవాన్ని జ్యోతిస్వరూపంగా పెద్దలు భావించిన క్షేత్రాలలో ఒకటైన శ్రీ భీమశంకరం యాత్ర, మార్గం నుండి గమ్యం వరకూ మెత్తనికాంతి నింపిన అనుభవం. దారివెంట మంచుతెరల దోబూచులాటలతో పాటు కనిపించీకనిపించకుండా ఆ దివ్యత్వం మనిషితో ఆడుతున్న దోబూచులాట.. ఈ పొగమంచు ఎవరు తొలగించాలి.. మనిషా.. దైవమా..    

అన్ని ఫొటోలనూ చూడడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి. 

ఫొటోలు: ఎల్లోరా గుహలు

మన పూర్వ మానవులు తమ సౌందర్య స్పృహనీ, కలల్నీ, విశ్వాసాలనీ ఈ గుహలలో పొందికగా పదిలపరిచారు. కఠినమైన శిలలలో దాగిన మృదువైన భావాలను శ్రద్ధగా ఆవిష్కరించారు. ఇవి జీవితానికి మనిషి సమర్పించిన ప్రేమలేఖలు. తన తరువాతి తరాలకు మిగిల్చిన కలలసంపద.

రాళ్ళలో సౌందర్యం వుంటుంది. మరలా ఆ సౌందర్యం వెనుక కఠినమైన శిలవుంటుంది. మనిషిలో సౌందర్య స్పృహ వుంటుంది. మరలా ఆ స్పృహవెనుక అగాధమైన దు:ఖం వుంటుంది. సున్నితమైన సౌందర్యమూ, కఠినమైన జీవితమూ వేరువేరా, ఒకటేనా. అవి రెండూ ఒకదానినొకటి ఆశ్రయించుకొన్నట్లుగా కనిపిస్తున్న రెండు వస్తువులా, ఒకే వస్తువా. శిలలోని ప్రతి రేణువూ తానొక శిల్పంలా కోమలంగా వ్యక్తం కావాలని సదా తపిస్తుంది. శిల్పంలోని ప్రతి ఒంపూ సదా తాను శిలలా స్థిరంగా, నిశ్చలంగా నిలబడాలని కలగంటుంది.

శిల్పులు చెక్కగా, ఇంకా అవ్యక్తంగా మిగిలిపోయిన జీవన సౌందర్యమేదో, విషాదమేదో ఈ శిల్పాలచుట్టూ పారాడుతూవుంటుంది.

అన్ని ఫొటోలనూ చూడడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.

బుద్ధుడు స్థల కాలాలను దాటిన నేల, బుద్ధగయ

నాకు తెలిసినంత వరకూ, ఏ నమ్మకాలతోనూ, భయాలతోనూ సంబంధం లేకుండా సత్యాన్వేషణ ను ప్రపంచానికి పరిచయం చేసినవారు గౌతమ బుద్ధుడు.

సత్యం ఒకటే అయినా, అది అనేక దేశ కాలాలో అన్వేషకుల చేత, జ్ఞానుల చేత అనేక రకాలుగా వర్ణించబడింది. సత్యం వర్ణనకూ, ఆ మాటకు వస్తే మనస్సుకీ అందనిదని వారే చెబుతుంటారు. నాకు అర్ధమైనంత వరకూ, సత్యానుభవం లేదా సత్యస్ఫురణ అత్యంత నిర్మలమైన, ప్రశాంతమైన మనస్సుకి తెలుస్తుంది. స్వచ్చమైన నీటికి రంగు లేనట్లు, స్వచ్చమైన సత్యానుభవానికీ ఏ భావనా స్థితీ ఉండదు. అయితే ఇందరు జ్ఞానులు ఇన్ని రకాలుగా ఎందుకు చెప్పారు. చెప్పినవన్నీ భావాలనుండి విముక్తి పొందటానికే కాని, క్రొత్త భావాలను కల్పించు కోవటానికి కాదు. మనస్సు అమనస్సు కావటానికి, ఎన్ని ఉపాయాలు అవసరమో అన్నీ ఎవరో ఒకరు, ఏదో ఒక కాలంలో చెబుతూ వచ్చారు.

మనలో చాలామందికి మతానికి, సత్యాన్వేషణ కూ భేదం తెలీదు. మతం ఏదైనా కొన్ని భయాల, నమ్మకాల, అలవాట్ల సమాహారం. సత్యాన్వేషణ, జీవితం పట్ల తీవ్రమైన శ్రద్ధ గలవారి మార్గం. మతం సామాన్యులకు జీవితం సాఫీగా సాగేందుకు అవసరమైన కొన్ని పద్ధతులను నేర్పుతుంది. కాని మతం నమ్మమంటుంది, భయపడమంటుంది. సత్యాన్వేషణ ప్రశ్నించమంటుంది, మరింత కాంతివంతమైన ప్రేమలోకి మేలుకోమంటుంది. ప్రతి మతం లోనూ, సామాన్యులూ, అన్వేషకులూ ఎవరిదారిన వారు నడుస్తూ ఉంటారు.

నిన్ను నువ్వు అత్యంత సన్నిహితంగా పరిశీలించుకో, నీ లోపలి ప్రపంచాన్ని నిజాయితీగా, భయం లేకుండా గమనించు. నిన్ను నువ్వు సరిగా పరిశీలించుకొంటే చాలు, క్రమంగా నీ లోపలి సంక్లిష్టత అంతా మాయ మౌతుంది. నువ్వు నీ లోతుల్లోకంటా భయరహితంగా ఉన్నపుడు, జీవితం పట్ల నువ్వు ఉదాత్తంగా స్పందించ గలుగుతావు. నువ్వు సజీవమైన ప్రేమతో నిండుతావు. అప్పుడు నీవలన ప్రపంచానికి నిజమైన మేలు జరుగుతుంది, నువ్వు ఉండటమే ప్రపంచానికి దీవెన అవుతుంది. దీనినే ఉపనిషత్తులూ, బుద్దుడూ, జీసస్ ఇంకా అనేక మహాత్ములు చెప్పారని, నాకు అనిపించింది.

అటువంటి మహాత్ముడు ఒకప్పుడు సంచరించాడని, నమ్ముతున్న నేల బుద్ధగయ. వారికి ఇక్కడే సత్యస్పురణ కలిగిందని ప్రజల నమ్మకం. స్థల కాలాతీతమైన సత్యాన్ని, దర్శించిన వారిని, అటువంటి సత్యం లో తమను లీనం చేసుకొన్నవారిని, స్థలకాలాలకు లోబడిన మనం, వాటి ద్వారానే గుర్తిస్తాం, గుర్తుపెట్టుకొంటాం. ఇది ఒక విరోధాభాస లా ఉన్నప్పటికీ, మనలో వారిపట్ల నిజమైన ప్రేమ ఉంటె, వారు సంచరించిన ప్రదేశాలలో, ఇంకా వారి ప్రేమపూర్వక శ్వాస ఏదో చరిస్తున్నట్లు అనిపిస్తుంది. వారి పిలుపు మరింత గాఢంగా వినిపిస్తున్నట్లుంటుంది.

అన్ని ఫొటోలనూ చూడడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.

ఫొటోలు: నా ఉత్తరదెశ యాత్ర : కేదారనాధ్, హిమాలయాలు

       సాహిత్యం, తాత్వికత నా జీవితాన్ని ఆక్రమించి, నన్ను శాసించిన యవ్వన కాలం నుండీ, ఈ దేశం అంతా తిరిగి చూడాలని ఉండేది. భిన్నమైన భాషలు, నమ్మకాలు, అలవాట్లతో కూడిన ఈ దేశపు సామాన్యుల జీవితాన్ని కళ్ళారా చూడాలని ఉండేది. మరీ ముఖ్యంగా చనిపోయేలోగా, హిమాలయాలను, గంగా నదిని చూడాలని ఒక కోరిక లోపల వెలుగుతూ ఉండేది. నేను సహజంగా స్వాప్నికుడిని. కారణాలు ఏమైనా, నా కలల్ని అనుసరించి నా పాదాలు ఏనాడూ కదలలేదు.

అయితే నాలుగైదు సంవత్సరాల క్రితం అకస్మాత్తుగా, సమీప బంధువుల తో కలిసి ఉత్తర దేశ యాత్రలకు వెళుతున్న బస్సు లో బయలుదేరాను. నేను స్వప్నించిన జీవితానుభవాన్ని, ఒక మినియేచర్ దృశ్యంగా అయినా అనుభవించే అవకాశం కలిగింది. సుమారు యాభై రోజులు చేసిన ప్రయాణంలో రెండువేలకు పైగా ఫొటోలు తీసాను. చాలాకాలం క్రితమే ఇవి నా పికాసా ఆల్బంలో ఉంచాను. ఇప్పుడు నా బ్లాగ్ ద్వారా వాటిని మరలా మిత్రులతో పంచుకొంటున్నాను.

ఈ దేశపు గ్రామీణులలో ఇంకా జీవితంలోని పచ్చదనం కొద్దిగా మిగిలి ఉంది. వారిని చూస్తున్నపుడు ఫొటోల కోసం నా ఆనందాన్ని పాడు చేసుకోవాలనుకోలేదో, లేదా నిశ్చల చిత్రాలను మాత్రమే కావాలనుకొన్నట్లు తీయగల వ్యవధీ, నైపుణ్యం మాత్రమే ఉండటమో కారణాలు సరిగా జ్ఞాపకం లేవు కాని, వీటిలొ ఈ నేల ప్రాచీన పరిమళాలూ, ప్రకృతీ మాత్రమే ఉంటాయి. ఒక దృశ్యంలోని కవితాత్మకతను కెమెరాలో పట్టుకోవటానికి, నాకున్న వ్యవధిలొ ప్రయత్నించాను.

ఇంతకు ముందు, పాపికొండలు, వారణాసి ఫొటోలు తీసినపుడు తరువాత, వాటికి కవితాత్మక లేదా తాత్విక వ్యాఖ్యలు రాసాను. వీటికి కూడా, ఎప్పటికైనా రాయగలిగితే బాగుండును.

స్వప్నం నుండి స్వప్నానికి, దిగులు నుండి దిగులుకి ప్రయాణిస్తూ ఉంటాం కదా. ఒక విషాద సౌందర్యమేదో, మనలో అంతర్వాహినిలా ప్రవహిస్తూ ఉంటుంది, బహుశా దానినే హిమాలయాలలో, గంగానదిలో నేను దర్శించి ఉంటాను...

వీటిని నేను ప్రయాణించిన క్రమంలో చూడదలచినవారు, నా పికాసా వెబ్ సైట్ ని చూడవచ్చు. లేదా వీలునుబట్టి, నేను ఒక్కొక్క ఆల్బం బ్లాగ్ లో జత చేస్తూ ఉంటాను.

అన్ని ఫొటోలనూ చూడడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.

ఫొటోలు: వారణాసి, గంగానది, కవిత్వం

వారణాసినీ, గంగానదినీ చూడాలనే ఆర్తి అంతకుముందు చాలాసార్లు కలిగేది. ఇవి ఒక మతానికీ, విశ్వాసానికీ సంబంధించినవి మాత్రమే కాదు, అనాదినుండీ భారతీయ జీవనదార్శనికతకి ఇవి ఉన్నతమైన స్థానాలు. మనిషి మరణించే నిమిత్తం, మరణించాక తిరిగి జన్మించకుండా ఉండే నిమిత్తం ఒక క్షేత్రాన్ని ఎంచుకోవడం బహుశా, భారతీయ జీవనవిధానంలో మాత్రమే ఉంటుందేమో. ఆ ఆలోచనల వెనుక ఉన్న గొప్ప భావవాహిని ఇవాళ్టి ఉపరితల జీవితాలకి అర్ధం కాకపోవచ్చును. అక్కడకు వెళ్ళాక వారణాసీ నగరం నేను ఊహించుకొన్నదానికి అదనంగా కొంత నాగరికతని జోడించుకొన్నట్టు కనిపించింది కానీ, గంగానది నా ఊహల కన్నా ఉన్నతంగా అనిపించింది. గంగానది నా అంతస్సారమేమో అనిపించింది. 'నా' ఒక వ్యక్తి కాదు, మానవజాతి. గంగని దర్శించినపుడూ, గంగ ఒడిలో నన్ను దాచుకొన్నపుడూ గొప్ప స్వచ్చత, గొప్ప సరళత్వం, వాటిని మించి తెలియరాని ప్రశాంతత నా ఉనికిని కమ్ముకొన్నాయి. ఒకరోజు గంగా ఆరతి చూసాను. మరొకరోజు గంగ మొదటి ఘాట్ నుండి చివరి ఘాట్ వరకూ నడిచి తిరిగాను. సుమారు ఒకవారం అక్కడ గడిపి తల్లీ మళ్ళీ నిన్ను ఎప్పుడు చూస్తాను అని గంగానదిని తలుచుకొంటూ తిరిగివచ్చాను.

2006 నవంబరులో గంగను, వారణాసిని మొదటిసారి దర్శించినపుడు తీసిన ఈ ఫొటోలను చూడండి. 156 ఫొటోలు. వాటిని చూసేందుకు ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
తరువాత రెండవసారి 2008 మే లో వెళ్లినపుడు తీసిన ఫొటోలను కూడా ఇక్కడ జత చేస్తున్నాను. 127 ఫొటోలు. వాటిని చూసేందుకు ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.

రెండవ యాత్ర.

ఫొటోలు : శ్రీ రమణాశ్రమం, శ్రీ అరుణాచలం

శ్రీ అరుణాచలం (తిరువణ్ణామలై) జీవన్ముక్తిని అన్వేషించేవారు సందర్శించవలసిన క్షేత్రం. ఈ క్షేత్రాన్ని స్మరించినా ముక్తి కలుగుతుందని పెద్దలమాట. అయితే అరుణాచలం అంటే ఏమిటి, స్మరించటం అంటే ఏమిటి, ముక్తి అంటే ఏమిటి...

శాశ్వతసత్యానికి సంబంధించిన వెలుగు కొందరు మహాత్ములలో, కొన్ని పవిత్రక్షేత్రాలలో ఏమంత శ్రమలేకుండా గోచరిస్తుంది. అయితే ఆ వెలుగుని అనుభూతించడానికీ తగినంత నిర్మలమైన, ప్రశాంతమైన మానసిక స్థితి ఉండాలి. పాత్రను బట్టి గంగ అన్నట్లు, యోగ్యతను బట్టి అనుభూతి.

అరుణాచల క్షేత్రాన్నికేవలదృశ్యంగా చూసినా ఒక అనాది నిశ్శబ్దమేదో మనని పిలుస్తున్నట్టుగా ఉంటుంది. తన వద్దకు రమ్మని, తనలో కరిగిపొమ్మని ఆ పవిత్రత మనవైపు దయగా చేతులు చాస్తున్నట్లు ఉంటుంది...

శ్రీ రమణులవంటి జ్ఞానులు, పర్వతపాదంలోని ఆలయంలోనే కాక, పర్వతం పర్వతంలోనే భగవంతుని స్వరూపాన్ని దర్శించిన ఆ క్షేత్రాన్ని చూడండి.

ఈ ఫొటోలు 2007 జనవరిలో శ్రీ రమణమహర్షి జయంతి రోజులలో వెళ్ళినపుడు తీసినవి. ఈ ఫొటోలలో శ్రీ రమణాశ్రమం, శ్రీ అరుణాచల గిరిప్రదక్షిణ, కొండపై శ్రీ రమణులు నివశించిన స్కందాశ్రమం, విరూపాక్ష గుహ, యోగి రాంసూరత్ కుమార్ ఆశ్రమం, శ్రీ అరుణాచల ఆలయ దృశ్యాలను చూడవచ్చు. ఇవి 240 ఫొటోలు.

అన్ని ఫొటోలనూ చూడడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.